Zes lessen om je vastgoedproject haalbaar te houden
Ontwikkelen en verbouwen is overal duurder en trager geworden. Toch komen er projecten van de grond, alleen niet meer op de automatische piloot. Vastgoed Insider...
In het kort
De complete kennisbank, premium artikelen, vier communities, webinars en de app. Voor beleggers die verder willen.
“Nooit over nagedacht. Wel slim. Gaat in mijn geval om ca. €25.000 extra aftrek.”
Excl. 21% btw · maandelijks opzegbaar Excl. 21% btw · ruim 2 maanden voordeliger
Direct toegang tot alle kennis, de communities en de app.
Ben je al lid? Log hier in
Op Prinsjesdag presenteerde het kabinet Jetten een woningbouwpakket van 7 miljard euro tot en met 2035. In de Troonrede noemde koning Willem-Alexander wonen een thema dat “om een doorbraak vraagt”, met als antwoord: zo snel mogelijk zoveel mogelijk bouwen. Het geld gaat vooral naar betaalbare woningen, corporaties en gemeenten.
Voor de particuliere vastgoedbelegger staan er een paar concrete maatregelen in, maar de grote fiscale knelpunten blijven onopgelost.
Van de 7 miljard euro gaat bijna 1 miljard naar grootschalige woningbouwlocaties. Gemeenten krijgen via de Realisatiestimulans 7.000 euro per betaalbare woning, en er komt extra geld voor ouderen- en studentenhuisvesting en voor starters. Woningcorporaties krijgen door de maatregelen ongeveer 28 miljard euro extra investeringscapaciteit.
De rode draad, ook in de Troonrede, is meer, sneller en betaalbaarder bouwen, bij voorkeur op locaties waar geen grote investeringen in infrastructuur of stikstofruimte nodig zijn. Daarbij blijft de vraag hoe dat daadwerkelijk kan plaatsvinden deels open.
Veel van de maatregelen die op Prinsjesdag voorbij kwamen, stonden al op de rol. Veel nieuws zat er voor beleggers dus sowieso niet in.
Overdrachtsbelasting omlaag (positief, maar beperkt). De overdrachtsbelasting voor verhuurde woningen daalt in 2027 van 8 naar 7 procent. Dat verlaagt de aankoopdrempel licht en kan de marktdynamiek helpen. De maatregel was al eerder aangekondigd en gaat de brancheverenigingen niet ver genoeg: zij pleiten voor 6 procent, het niveau van omringende landen.
Objectsubsidie middenhuur (positief, bedrag onzeker). Het kabinet steekt 500 miljoen euro in een objectsubsidie voor nieuwbouw in de middenhuur, gericht op private investeerders.
Daarmee erkent het kabinet dat marktpartijen nodig zijn om middenhuur haalbaar te maken. Het bedrag per woning, in de eerste berichten rond 10.000 euro, wordt door de sector als beperkt gezien, gezien de gestegen bouwkosten en rente. En, reken je zeker niet rijk, met je bestaande middenhuurwoning krijg je er hieruit niets bij; de subsidie geldt dus alleen voor nieuw opgeleverde middenhuurwoningen.
WWS-versoepeling (licht positief). Los van het Prinsjesdagpakket wordt het woningwaarderingstelsel op onderdelen versoepeld.
Er komt een opslag voor woningen die tegen de WOZ-cap aanlopen, een zwaardere weging van de WOZ-waarde voor rijksmonumenten, en de aftrek van vijf punten bij het ontbreken van buitenruimte wordt geschrapt. De nieuwbouwopslag van 10 procent voor middenhuur wordt met vier jaar verlengd. Samen levert dit een licht positief effect op het rendement.
Aanpassing van het WWS-puntensysteem alleen is niet voldoende om het vertrouwen van particuliere beleggers terug te winnen.
Meer ontwikkelruimte (indirect positief). De miljardeninvestering in locaties en grondaankopen en het doorbreken van de stikstofimpasse moeten de woningbouwproductie op gang helpen. Beleggers profiteren daar in generieke zin van, maar maatwerk voor deze doelgroep ontbreekt.
Gelijkschakeling pensioenfondsen (positief, maar alleen institutioneel). Het kabinet zet de fiscale gelijkschakeling van binnenlandse en buitenlandse pensioenfondsen door. Dat is vooral relevant voor institutioneel en internationaal kapitaal. Volgens IVBN opent het de deur voor buitenlands kapitaal op een kier, maar neemt het de hoge fiscale drempels niet weg.
ATAD alleen voor corporaties (negatief). De renteaftrekbeperking uit de ATAD-richtlijn wordt vanaf 2028 afgeschaft voor woningcorporaties, wat hun investeringsruimte fors vergroot. Voor particuliere beleggers geldt die afschaffing niet. Grotere bedrijfsmatige particuliere verhuurders blijven daardoor meer belasting betalen dan bedoeld, wat het speelveld ongelijk maakt.
Verder: vanaf 2028 wil het kabinet de aanpak van scheefhuurders in de sociale huur een meer verplichtend karakter geven: waar corporaties nu zelf mogen kiezen, moet een nieuwe wet hen gaan verplichten om huurders met een hoog inkomen een huurverhoging op te leggen. Daarbij wordt niet alleen naar inkomen gekeken, maar wordt ook gewerkt aan een vermogenstoets voor een vermogensafhankelijke huurverhoging.
Hierbij is het belangrijk te vermelden dat veel van deze maatregelen al langere tijd bekend waren, zoals de beperkte versoepelingen aan het WWS, of afgelopen week al uitlekten zoals de objectsubsidies. Echte positieve verrassingen zijn er voor de vastgoedbelegger dus niet bij.
Box 3. De grootste onzekerheid blijft de vermogenswinstbelasting. Er is opnieuw geen duidelijkheid over de overgang naar een nieuw box 3-stelsel en geen verlichting van de belastingdruk in het huidige stelsel, waarin verhuurders soms meer belasting betalen dan zij aan huur ontvangen. Vastgoedadviseur Capital Value wijst erop dat de Tweede Kamer met de aangenomen motie-Hoogeveen wél om duidelijkheid heeft gevraagd. Zolang die uitblijft, blijft uitponden voor veel particuliere beleggers de logische route.
Volgens het kabinet wordt een plan voor box 3 nu in principe volgend jaar opgesteld, maar over welke kant dat dan opgaat is opvallend weinig bekend. De richting staat in één Kamerbrief met vier scenario’s: (1) het bestaande wetsvoorstel verbeteren, (2) de wet in 2028 als tussenstap met een volledige vermogenswinstbelasting in 2030, (3) het wetsvoorstel intrekken en toch weer het forfaitaire stelsel tot 2030 aanhouden, of (4) de vermogenswinstbelasting al vanaf 2028 uitbreiden naar vrijwel alle vermogensbestanddelen.
VPB corporaties. De vennootschapsbelasting voor woningcorporaties wordt niet afgeschaft, terwijl de sector daar al langer voor pleit. Dit raakt de belegger indirect, via de bouwcapaciteit van gemengde projecten.
Commercieel vastgoed. De overdrachtsbelasting voor commercieel vastgoed blijft op 10,4 procent. Dat remt volgens IVBN de transformatie van leegstaande kantoren, winkels en bedrijfsruimten naar woningen.
Internationale beleggers. Het aantal buitenlandse investeerders in Nederlandse woningen is uitzonderlijk laag. De maatregelen helpen generiek, maar een samenhangend pakket dat specifiek op deze groep is gericht ontbreekt, merkt Capital Value op.
Rente en bouwkosten. Nieuwbouw kan terugvallen door de gestegen rente en bouwkosten. Het lijkt aannemelijk dat de overheid hier nog in zal moeten bijsturen.
De brancheverenigingen delen de conclusie dat het kabinet beweegt, maar te voorzichtig. Vastgoed Belang noemt het uitblijven van fiscale verlichting “een keuze om de uitpondgolf in stand te houden”. IVBN-voorzitter Wim Wensing: “Het kabinet zet stappen, maar het investeringsklimaat herstelt hiermee niet.”
Investeerders nemen volgens hem beslissingen voor tientallen jaren, en dat vraagt om stabiel en voorspelbaar beleid in plaats van losse maatregelen. Capital Value spreekt van kleine stappen vooruit en benadrukt dat aanvullende maatregelen en urgentie noodzakelijk blijven, zeker nu de rente stijgt.
Voor de particuliere vastgoedbelegger levert Prinsjesdag zo weinig op. De lagere overdrachtsbelasting, de middenhuursubsidie en de WWS-aanpassingen verbeteren de businesscase iets, maar de kernproblemen blijven bestaan.
De onzekerheid over box 3 en het ongelijke fiscale speelveld met corporaties worden niet weggenomen. Zolang die situatie niet verandert, is het uitpondscenario voor particuliere verhuurders nog niet van tafel.