In het kort
- De gemiddelde verhuisafstand van woningkopers steeg van 10,7 kilometer in 2015 naar 13,6 kilometer eind 2025, en dat effect is structureel.
- Instromers betalen op de Veluwe gemiddeld meer dan 100.000 euro boven de lokale marktprijs, in Putten zelfs ruim 225.000 euro meer.
- Externe kopers concurreren niet rechtstreeks met lokale starters, maar belemmeren hen wel indirect door verhuisketens te doorbreken.
Assen
Foto: Denise Jans / Unsplash
Vastgoed Insider
Insiders lezen alles.
De complete kennisbank, premium artikelen, vier communities, webinars en de app. Voor beleggers die verder willen.
Woningkopers leggen steeds grotere afstanden af bij een verhuizing, dat ziet Sander Burgers, Huizenmarkteconoom bij ING. Wel is die afstand na de coronacrisis iets afgenomen.
Buiten de Randstad drijft de instroom de prijzen structureel omhoog. Dat blijkt uit een nieuw rapport van het Kadaster, dat Burgers aanhaalt.
Voor vastgoedbeleggers biedt het concrete aanknopingspunten: waar is de instroomdruk het hoogst, welke regio’s profiteren structureel, en wat betekent de herziene Huisvestingswet voor de toegankelijkheid van de markt?
Verhuisafstand stijgt al tien jaar, corona versnelde het tijdelijk
De gemiddelde verhuisafstand groeide van 10,7 kilometer in het eerste kwartaal van 2015 naar 13,6 kilometer eind 2025. Tijdens de coronapiek in 2021-2022 lag die afstand langere tijd boven de 16 kilometer, maar ook zonder die piek is de trendlijn onmiskenbaar opwaarts. Het aandeel kopers dat niet uit de eigen gemeente of een buurgemeente afkomstig is, steeg van 18,5 procent in 2015 naar bijna 23,5 procent in 2025.
Dat effect speelt het sterkst in het westen van het land. Kopers uit Flevoland, Noord-Holland, Utrecht en Zuid-Holland verhuisden in 2025 gemiddeld nog altijd ruim 4 kilometer verder dan in 2015. In andere regio’s was het verschil slechts 1 kilometer. Stijgende prijzen en een krapper wordende Randstadmarkt dwongen kopers al voor corona om verder te kijken, en dat patroon houdt aan.
Op de Veluwe betalen instromers een forse premieopslag
Buiten de Randstad geldt bijna overal hetzelfde: wie van ver komt, betaalt meer. Het meest uitgesproken is dit op de Veluwe. In de Gelderse gemeente Putten betaalden instromers in 2025 gemiddeld ruim 225.000 euro meer dan lokale kopers. In Epe, Heerde, Nunspeet en Ermelo liep het verschil op tot meer dan 100.000 euro.
Opvallend is dat dit prijsverschil ook zichtbaar bleef bij vergelijkbare woningen: ook voor hetzelfde woningtype en bouwjaar betaalden externe kopers meer, wat erop wijst dat ze vaker overbieden of minder scherp zijn op de lokale marktwaarde.
Voor beleggers die actief zijn of willen worden in deze regio’s is dat een dubbelsnijdend zwaard. De waardedruk van buiten stuurt bestaand bezit omhoog, maar maakt instappen als koper duurder. De Veluwe en Betuwe zijn wat dat betreft al enige tijd een van de meest competitieve markten buiten de Randstad, zoals we eerder beschreven in onze analyse van de nieuwe groeiregio’s voor vastgoedinvesteerders.
Culemborg, Nijkerk en Almere: de magneten voor Utrechtse uitstroom
Van alle gemeenten buiten de Randstad had Culemborg in 2025 het hoogste aandeel kopers uit Noord-Holland, Utrecht en Zuid-Holland: 42 procent. Alleen al 18 procent van alle transacties was afkomstig uit de stad Utrecht. Almere (38%), Nijkerk (35%), Scherpenzeel (33%) en Zeewolde en Buren (beide 30%) volgden op afstand.
Dat zijn geen toevallige uitslagen maar het resultaat van een structurele migratiestroom die mede wordt aangejaagd door betaalbaarheid en bereikbaarheid. De trek weg uit de grote steden naar kleinere steden en dorpen is bovendien breder dan alleen de koopmarkt: uit onderzoek van Multiscope dat eerder dit jaar verscheen, bleek al dat de voorkeur voor wonen in grote steden daalt en die voor dorpen en kleine steden stijgt. Het Kadasterrapport laat nu in harde transactiecijfers zien dat die voorkeur ook daadwerkelijk wordt omgezet in aankopen.
De groep kopers van 55 tot 75 jaar had in 2025 de grootste gemiddelde verhuisafstand van alle leeftijdsgroepen: bijna 21 kilometer. Die extra kilometers werden grotendeels gemaakt richting Drenthe en Zeeland, met een gemiddelde verhuisafstand van circa 40 kilometer naar die provincies, veel meer dan andere leeftijdsgroepen die in dezelfde regio’s kochten.
Dat past bij de vitale senior die na pensionering de overstap maakt naar meer rust en ruimte, maar het kan ook samenhangen met senioren die dichter bij kinderen of kleinkinderen willen wonen. Demografisch gezien is dit een vraag die nog jaren aanhoudt. Voor beleggers in het middensegment in provincies als Drenthe en Zeeland betekent dat een koopkrachtige doelgroep die niet verdwijnt zodra de hypotheekrente stijgt.
Externe kopers remmen doorstroming voor lokale starters
Het rapport bevat ook een analyse die beleidsmatig steeds relevanter wordt, zeker nu de herziene Huisvestingswet gemeenten de mogelijkheid geeft om tot 50 procent van betaalbare koopwoningen voor te behouden aan mensen met lokale binding. Kopers van buiten de gemeente concurreren niet direct met lokale starters: ze bewegen zich in hetzelfde segment als de lokale doorstromer en kopen over het algemeen grotere en duurdere woningen.
Maar het indirecte effect is aantoonbaar. Wanneer een externe koper een woning koopt die anders door een lokale doorstromer was gekocht, valt een verhuisketen weg.
Die doorstromer had zijn oude, vaak goedkopere woning in de gemeente achtergelaten, en in ruim de helft van de gevallen eindigt zo’n keten bij een lokale koopstarter. Gemeenten die instroombeleid overwegen onder de nieuwe Huisvestingswet hebben met dit rapport een stevige onderbouwing in handen. Voor beleggers die huurwoningen aanbieden aan starters is dit de context: de krapte in dat segment wordt mede in stand gehouden door verhuispatronen die op gemeenteniveau nauwelijks zichtbaar zijn.