Achtergrond

Opkoopbescherming kan huurwoningaanbod verder onder druk zetten, blijkt uit recente evaluatie

10 juli 2026 Redactie 3 min. lezen

In het kort

Vastgoed Insider

Insiders lezen alles.

De complete kennisbank, premium artikelen, vier communities, webinars en de app. Voor beleggers die verder willen.

De opkoopbescherming heeft volgens een recent rapport de kansen voor koopstarters vergroot, maar kent ook een keerzijde. Volgens de evaluatie De relevantie van de opkoopbescherming toen en nu kan de maatregel, in combinatie met andere ingrepen op de huurmarkt, leiden tot een verdere afname van het aanbod aan huurwoningen. Daarmee dreigt de druk op huurders juist toe te nemen.

Minister Boekholt-O’Sullivan informeerde de Tweede Kamer gisteren over het Interdepartementale Beleidsonderzoek (IBO) Huurbeleid ‘Thuisgeven’. Daarbij stuurde ze ook de uitkomsten van de evaluatie opkoopbescherming mee.

De onderzoekers constateren dat de opkoopbescherming effectief is geweest in het terugdringen van aankopen door investeerders, met name in de eerste jaren na invoering. Hierdoor kwamen meer woningen beschikbaar voor eigenaar-bewoners en koopstarters. Tegelijkertijd betekent het instrument dat minder koopwoningen kunnen worden omgezet naar huurwoningen, waardoor uitbreiding van het particuliere huuraanbod wordt beperkt.

Minder beleggers, kleiner huuraanbod

Volgens de evaluatie staat de opkoopbescherming niet op zichzelf. De afgelopen jaren zijn meerdere maatregelen ingevoerd die investeren in huurwoningen minder aantrekkelijk maken. De onderzoekers noemen onder meer de hogere overdrachtsbelasting, wijzigingen in box 3, de Wet betaalbare huur en de Wet vaste huurcontracten. Samen met de gestegen rente hebben deze ontwikkelingen geleid tot minder investeerdersaankopen en juist meer uitpondingen door particuliere verhuurders.

Die ontwikkeling helpt koopstarters, maar heeft tegelijkertijd gevolgen voor huishoudens die afhankelijk zijn van een huurwoning. In het rapport staat dat de opkoopbescherming “niet actief voor een kleiner wordend aanbod zorgt, maar de uitbreiding van het huuraanbod beperkt”. In combinatie met andere maatregelen kan dit volgens de onderzoekers uiteindelijk leiden tot een krimpende huurmarkt.

Nieuwe afweging nodig

De onderzoekers wijzen erop dat hierdoor een beleidsmatige afweging ontstaat. Een deel van de starters kan dankzij de opkoopbescherming een koopwoning bemachtigen, maar een andere groep blijft aangewezen op een huurmarkt waarin het aanbod afneemt. Daardoor kunnen juist woningzoekenden die niet kunnen kopen moeilijker aan passende woonruimte komen.

Hoewel veel gemeenten de opkoopbescherming willen behouden als vangnet voor toekomstige marktontwikkelingen, adviseren de onderzoekers het kabinet eerst opnieuw vast te stellen welke doelen de regeling in de huidige woningmarkt moet dienen. Daarbij hoort ook de vraag of de voordelen voor koopstarters opwegen tegen de gevolgen voor de beschikbaarheid van huurwoningen.

Schrijf je in en mis niets

Elke week het vastgoednieuws voor de ondernemende vastgoedbelegger die wil groeien en rendement maken